مصاحبه با علی نادرزاده (محقق هوش مصنوعی)

علی نادرزاده، متولد ۱۳۸۰ ، محصل رشته مهندسی فناوری اطلاعات دانشگاه بم است. وی در اواسط تحصیل خود در دانشگاه بم ، به هوش مصنوعی علاقمند شده و چندین مقاله و کتاب در این زمینه به پایان می رساند. مشروح گفتگو با این محقق به شرح زیر است: * لطفا خودتان را معرفی کنید بنده …

علی نادرزاده، متولد ۱۳۸۰ ، محصل رشته مهندسی فناوری اطلاعات دانشگاه بم است. وی در اواسط تحصیل خود در دانشگاه بم ، به هوش مصنوعی علاقمند شده و چندین مقاله و کتاب در این زمینه به پایان می رساند.

مشروح گفتگو با این محقق به شرح زیر است:

* لطفا خودتان را معرفی کنید

بنده علی نادرزاده ینگجه هستم متولد ،۱۳۸۰، از سال ۹۴ شرکت خصوصی دارم و در حال حاضر رئیس هیئت مدیره چندین شرکت خصوصی هستم که مجموعا ۷۰۰ نفر به طور مستقیم و چندین هزار نفر هم به طور غیر مستقیم فعالیت دارند. از سال ۱۳۹۸ بنده تحقیقات خود را در زمینه یادگیری عمیق ( Deep Learning ) هوش مصنوعی آغاز نموده در سال ۱۴۰۰ ، کار تالیف و چاپ کتاب یادگیری عمیق در هوش مصنوعی را به اتمام رساندم.

 

* اساسا وضعیت ارائه تسهیلات تحقیقاتی در کشورهای دیگر را در مقایسه با کشورمان چگونه ارزیابی می کنید.

در اروپا به خصوص انگلیس حتی دانشگاههایی مثل کمبریج و اکسفورد به صورت محافظه کارانه ای پول خرج می کنند و این روند در یک سری مواقع خوب و مواقع دیگر منجر به اتلاف وقت و از دست دادن زمان می شود. شاید همین موضوع باعث می شود که به اکثر تحقیقات بودجه برسد ولی در حد کم.

از  آن طرف امریکایی ها برعکس انگلیسی ها، خیلی ولخرج و شاید به تعبیری اصراف گر هستند که این موضوع در بودجه تحقیقات هم عملی می شود؛ به همین شکل برخی از آزمایشگاه ها بودجه تحقیقاتی خوبی دارند و بدون نظارت کافی خرج می کنند؛ در عین حال برخی دیگر از آزمایشگاه ها به دلیل نداشتن بودجه تحقیقاتی کم کم دچار مشکلات جدی می شوند. البته در آزمایشگاهی که مشغول بودم بودجه تحقیقاتی خوبی وجود داشت؛ به طور کلی می توان گفت معمولا در اکثر آزمایشگاه های دانشگاه های مطرح امریکا بودجه تحقیقاتی نسبتا خوبی موجود است.

*چقدر برای شخص شما پول مهم است؟چه در زندگی شخصی و چه در تحقیقات. پول مهمتر است یا انگیزه درونی محقق؟

برای تحقیقات که پول لازم است و گرنه تحقیقاتی که نیاز به تجهیزات آزمایشگاهی دارد را نمی توان پیش برد؛ بودجه تحقیقاتی و انگیزه مثل دو بال هستند هر چقدر هم انگیزه باشد ولی بودجه و پولی نباشد که تحقیق کنیم عملا نمی توان کار زیادی از پیش برد. البته که هر چقدر هم پول داشته باشیم و ایده و انگیزه نداشته باشیم بی نتیجه است.

خارج از تحقیقات پول صرفا به اندازه ای برای من مهم است که دغدغه  پول بدست آوردن نداشته باشم و با فراغ فکری بتوانم روی کارهای تحقیقاتی تمرکز کنم.

*شاید خیلی ها این روزها درباره یادگیری عمیق و ارتباط آن با هوش مصنوعی چیزهایی خوانده باشند یا شنیده باشند اما توضیح بیشتر درباره آن و فعالیتهای شما در این زمینه می تواند جالب باشد. 

بله. کم و بیش همه در مورد یادگیری عمیق مطالبی شنیده اند و شاید کاربردهایی از آن را دیده باشند؛ در عین حال توضیح کامل از گستره یادگیری عمیق کار آسانی نیست به طوریکه همیشه خانواده از من می پرسند شما دقیقا چه کاری انجام می دهید!

یادگیری عمیق نوعی از یادگیری ماشین و هوش مصنوعی است که در واقع از روشی که ذهن انسان برای یادگیری موضوع خاصی به کار می گیرد، تقلید می کند. این نوع از یادگیری یکی از عناصر مهم در علم داده می باشد که شامل آمار و مدل سازی پیش بینی است. یادگیری عمیق برای دانشمندان داده که وظیفه جمع آوری ، تجزیه و تحلیل و تفسیر مقادیر زیادی از داده ها را دارند ، بسیار مفید است و این روند را سریعتر و آسان تر می کند.

 

به نوعی می توان گفت یادگیری عمیق در واقع همان یادگیری ماشین است به گونه ای که در سطح کارهای پیچیده، نمایش یا انتزاع، یادگیری را برای ماشین انجام می دهد و به این صورت ماشین درک بهتری از واقعیت های وجودی پیدا می کند و می تواند الگو های مختلف را شناسایی کند. در ساده ترین سطح، یادگیری عمیق را می توان راهی برای خودکار سازی تجزیه و تحلیل پیش بینی ها دانست. الگوریتم های یادگیری عمیق در سلسله مراتب افزایش پیچیدگی و انتزاع قرار دارند در حالی که یادگیری ماشین سنتی بصورت خطی است.

از طرفی دیگر در شاخه علوم بالینی متوجه می شویم که فهمیدن کارکرد مغز در مراحل مختلف می تواند در شناخت عوامل مربوط به بیماری های مغزی موثر باشد یا اینکه اگر در شناخت بیماری بی تاثیر باشد در پروسه درمان یا پیشگیری می تواند قطعا تاثیر گذار باشد. در اصل می توان گفت علم یادگیری عمیق، بهره برداری های بیشماری دارد.

*چشم انداز هوش مصنوعی را در دنیا چطور ارزیابی می کنید؟

این سوال نیاز به فکر بیشتری دارد؛ دانشمندان مختلفی روی این موضوع تا حدودی فکر کرده اند و نظر هم داده اند ولی جواب آن جواب آشکاری نیست.

سیستم حمل و نقل، مراقبتهای بهداشتی و آموزش از جمله مواردی هستند که به واسطه حضور سطوح مختلفی از هوش مصنوعی در زندگی انسانها تحت تأثیر قرار می گیرد. من معتقدم که تجهیزات مخصوص مبتنی بر هوش مصنوعی تا سال ۲۰۳۰ به طور فزاینده ای در سراسر جهان به کار گرفته خواهند شد.

یکی دیگر از هدف های هوش مصنوعی ساخت موجودات هوشمندی است که در زمینه تخصص خود عملکرد بهتری نسبت به انسان داشته باشند.

با این حال این فناوری چالشهای خاص خود را هم به همراه خواهد داشت به طوریکه مشاغل زیادی تحت تأثیر قرار گرفته و حقوقی که افراد دریافت می کنند هم متأثر از آن خواهد شد.

برخی عقیده دارند روند ورود هوش مصنوعی به زندگی مردم تا سال ۲۰۳۰ چیزی شبیه یک دوی ماراتن خواهد بود.

*شما ساخت یک ربات با قدرت یادگیری همانند انسان یا موجودات هوشمند را در آینده هوش مصنوعی پیش بینی می کنید. درباره ساخت مغز مصنوعی مانند سایر اعضای بدن مصنوعی چه نظری دارید. فکر می کنید چنین رویایی روزی تحقق پیدا کند؟

شاید زمانی برسد که مغزهایی ساخته شوند که در عین مصنوعی بودن شباهت قابل توجهی به مغز انسان داشته باشند؛ البته ساخت مغز مصنوعی برای محققان یک هدف محسوب می شود.

مغز از پیچیدگی های خاصی برخوردار است و ما نمی دانیم که چگونه کار می کند؛ یکی از ابزاهای هوش مصنوعی فهم چگونگی کارکرد مغز و الهام گرفتن از آن است.

موسسات تحقیقاتی و استارتاپ هایی در دنیا هستند که سعی می کنند روشهای جدیدتری برای مطالعه مغز انسان بدست آورند. این اتفاقا اجرایی خواهد شد ولی نیاز به زمان طولانی دارد.

*یعنی با این اوصاف ساخت مغز مصنوعی یک رویا نیست؟

ساخت مغز مصنوعی الکترونیکی بیشتر می تواند رویای افرادی باشد که در رشته رباتیک کار می کنند. به نظر من ساخت یک مغز مصنوعی کاری است که با گذشت زمان قابل انجام خواهد بود. در عین حال می تواند آثار مثبت و یا حتی مخرب خود را داشته باشد.

*علاقه ای به دیدن فیلم های علمی و تخیلی دارید؟

به فیلم علمی-تخیلی علاقه دارم ولی وقت تماشا کردن پیدا نمی کنم. بعضی فیلم ها را به ویژه آنهایی که در زمینه هوش مصنوعی ساخته می شود، دوستان و اطرافیانم برایم تعریف می کنند.

*محور برنامه های تحقیقاتی تان در آینده چیست؟

یکی از مهمترین کارهایی که از قبل فعالیتهایی درباره آن انجام داده ام و در آینده نیز حتما به آن خواهم پرداخت مطالعه روی تحلیل گفتمانی و زبان شناسی است.

 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *